السيد ابن طاووس ( مترجم : م - ر )

232

ادب حضور ( فلاح السائل ) ( فارسى )

اهل عراق قبلهء خويش را با چند طريق مىتوانند بشناسند : از آن جمله هنگامى كه درست وقت ظهر و زوال شد ( بدون هيچ فاصله‌اى ) ، آفتاب بر ابروى راست كسى كه رو به قبله مىايستد قرار مىگيرد ، و هنگامى كه وقت نماز مغرب شد ، سرخى آفتاب در سمت مشرق در زمان معتدل درست محاذى شانهء چپ كسى كه رو به قبله است قرار مىگيرد ، و در وقت نماز عشا سرخى آفتاب در سمت مغرب در زمان معتدل محاذى شانهء راست كسى كه رو به قبله است قرار مىگيرد ، و در وقت نماز صبح پيش از طلوع فجر در زمان معتدل محاذى شانهء چپ كسى كه رو به قبله است قرار مىگيرد . » راههاى تشخيص قبله هر گاه نمازگزار از اين راهها پى به قبله نبرد ، و آسمان تمام ابرى بود يا به برخى از موانع مانند گرد و غبار يا غير آن در اثر تدبير خداوند حسابگر پوشيده بود ، اگر ظنّ غالب به جهت قبله داشت بر ظنّ و گمان خويش عمل كند ، و اگر گمانش نسبت به تمام جهات مساوى بود ، يا اصلا ظنّ مساوى به جميع جهات براى او حاصل نشد ، بلكه شكّ محض نسبت به تمام جهات داشت و راهى نبود كه بتواند به وسيلهء آن جهت قبله را قطعا و يا به ظنّ غالب استعلام كند ، اگر خواست نماز نافله بخواند به هر جهت كه خواست نماز بگزارد ، و اگر نماز واجب باشد بايد آن را چهار بار رو به سوى جهات چهارگانه بخواند ، و اگر به خاطر برخى از امور ضرورى اين كار براى او ممكن نبود ، بايد نماز واجب را يك بار به هر جهت كه خواست بخواند . اگر بعدا جهت قبله معلوم شد ، چنانچه پيشتر رو به سوى همان جهت نماز خوانده باشد ، نمازش صحيح خواهد بود ، و همچنين اگر در زمين عراق باشد و نمازش به سوى ما بين مغرب و مشرق قبله واقع شده باشد ، ولى اگر رو به سوى خود مشرق يا مغرب بوده و وقت نيز باقى باشد ، بايد نماز را دوباره بخواند ، و اگر